Phong tục thờ cúng Táo quân Trung Quốc và ý nghĩa trong ngày Tết
Khám phá phong tục thờ cúng Táo quân Trung Quốc qua các nghi lễ và tìm hiểu sự khác biệt Bắc – Nam cũng như giá trị văn hóa truyền thống.
Phong tục thờ cúng Táo quân Trung Quốc có gì đặc biệt?
Phong tục thờ cúng Táo quân Trung Quốc là một trong những nghi lễ quan trọng trước Tết Nguyên Đán. Người dân quan niệm đây là ngày ông Táo lên trời báo cáo Ngọc Hoàng về việc thiện ác của mỗi gia đình trong năm. Vì thế, từ miền Bắc đến miền Nam Trung Quốc đều có những nghi thức chuẩn bị riêng, phản ánh bản sắc vùng miền và tinh thần kính trọng thần linh.
Phong tục thờ cúng Táo quân Trung Quốc ở miền Bắc và miền Nam
Một điểm đặc biệt trong phong tục thờ cúng Táo quân Trung Quốc là sự khác biệt giữa hai miền. Ở miền Bắc, ngày lễ diễn ra vào 23 tháng Chạp âm lịch. Người dân thường ăn sủi cảo, đi hội chùa và chuẩn bị lễ cúng ông Táo. Trong khi đó, miền Nam tổ chức vào 24 tháng Chạp với các món bánh trôi nước, múa đèn rồng và nhiều nghi thức cộng đồng. Dù khác nhau về thời gian và ẩm thực, cả hai đều chung niềm tin ông Táo là vị thần giữ lửa gia đình, cầu mong một năm mới an lành.
Dán giấy hoa trong Tết Táo quân
Một phần không thể thiếu trong phong tục thờ cúng Táo quân Trung Quốc là dán giấy hoa hay còn gọi là “tiē chuānghuā”. Đây là nghệ thuật cắt giấy truyền thống với nhiều hoa văn tượng trưng cho phúc, lộc, thọ. Sau khi tổng vệ sinh, gia chủ sẽ dán giấy hoa lên cửa sổ, cửa ra vào để xua đi vận hạn cũ và đón năm mới nhiều may mắn. Tập tục này không chỉ mang ý nghĩa trang trí mà còn thể hiện tinh thần sáng tạo nghệ thuật dân gian lâu đời.
Tổng vệ sinh để đón Tết Táo quân
Trong phong tục thờ cúng Táo quân Trung Quốc, tổng vệ sinh hay “dàsǎochú” là hoạt động quan trọng. Người dân dọn dẹp sạch sẽ nhà cửa, quét bụi bẩn và thay mới các vật dụng cũ. Hành động này mang ý nghĩa gột rửa xui xẻo, mở đường cho may mắn và tài lộc trong năm mới. Không chỉ là việc làm sạch vật chất, tổng vệ sinh còn tượng trưng cho sự đổi thay tinh thần, khởi đầu mới nhiều hy vọng.
Dán câu đối Tết trong phong tục thờ cúng Táo quân
Dán câu đối đỏ là nét văn hóa nổi bật khi nhắc đến phong tục thờ cúng Táo quân Trung Quốc. Vào ngày 23 hoặc 24 tháng Chạp, các gia đình treo câu đối trước cửa với nội dung chúc phúc, cầu tài, cầu lộc. Màu đỏ tượng trưng cho may mắn, xua đuổi tà khí. Người Hoa tin rằng câu đối Tết giúp bảo vệ ngôi nhà, mang lại sự bình an cho cả năm. Đây là tập tục vừa mang tính nghệ thuật vừa khẳng định giá trị tinh thần trong đời sống.
Cúng ông Táo và ý nghĩa tâm linh
Nghi lễ quan trọng nhất trong phong tục thờ cúng Táo quân Trung Quốc là cúng tiễn ông Táo về trời. Tương truyền ngày 23 tháng Chạp, ông Táo lên Thiên Đình báo cáo Ngọc Hoàng về việc tốt xấu của gia đình. Gia chủ thường chuẩn bị bánh kẹo, trái cây và món ngọt để mong ông Táo nói điều hay. Nhiều gia đình còn bày thêm trà rượu và đồ lễ tượng trưng cho sự kính trọng. Đây là cách bày tỏ niềm tin rằng ông Táo sẽ mang lại lời tường trình tốt đẹp và phù hộ cho một năm mới suôn sẻ.
Tắm gội và cắt tóc để khởi đầu mới
Ngoài nghi lễ cúng bái, phong tục thờ cúng Táo quân Trung Quốc còn gắn với việc tắm gội, cắt tóc. Người dân tin rằng đây là cách rũ bỏ vận hạn cũ, làm mới bản thân và chuẩn bị tâm thế tích cực cho năm mới. Việc gội đầu, cắt tóc trong dịp này cũng được xem như hành động gột rửa những bất hạnh đã qua, tạo khởi đầu hanh thông và thịnh vượng.
Sự thay đổi của phong tục thờ cúng Táo quân Trung Quốc hiện đại
Ngày nay, phong tục thờ cúng Táo quân Trung Quốc đã giản lược nhiều so với trước. Nhiều gia đình chỉ dọn dẹp nhà cửa, dán giấy hoa và dâng kẹo ngọt tượng trưng. Một số nghi lễ cộng đồng được tổ chức đơn giản hơn để phù hợp với nhịp sống hiện đại. Tuy vậy, ý nghĩa gốc rễ của ngày cúng Táo quân vẫn được người Hoa giữ gìn như một phần văn hóa tinh thần quan trọng.
Phong tục thờ cúng Táo quân Trung Quốc phản ánh rõ niềm tin tâm linh và nét đẹp văn hóa truyền thống. Từ dán giấy hoa, tổng vệ sinh đến cúng ông Táo, mỗi nghi thức đều gửi gắm ước vọng an khang thịnh vượng. Dù trải qua thời gian, tập tục này vẫn được duy trì và trở thành biểu tượng của sự đoàn viên gia đình trước thềm năm mới.
👉 Nếu bạn muốn tìm hiểu sâu hơn về văn hóa và phong tục Trung Quốc, hãy tham gia các khóa học tại Wan Yu Academy để khám phá tri thức chuẩn xác và trải nghiệm những giá trị truyền thống thú vị.
Thông tin liên hệ:
Liên hệ ngay tại fanpage Wan Yu Academy hoặc gọi hotline 028 7306 8968.
Tư vấn trực tiếp tại Tầng 4 TTTM Pandora, 1/1 Trường Chinh, phường Tây Thạnh, quận Tân Phú.
Đọc thêm:
